|
Người viết: Administrator
|
|
28/09/2008 |
Vòng cung Kula là tên của một tập tục trao đổi của thổ dân đảo Trobrinand
ở Thái Bình Dương, ngày nay thuộc Papua New Guinea. Theo tập tục này, hai lần một năm các thổ dân ở
trên 18 hòn đảo tham gia vào vòng cung sử dụng thuyền đi thăm các hòn đảo liền
kề mang theo quà tặng các sản vật địa phương để trao đổi. Hai vật trao đổi chính
của các chuyến đi thăm là vòng tay làm bằng vỏ sò trắng (mwali) và vòng cổ làm bằng vỏ sò đỏ (souvlava). Chủ nhân của các vòng này
không giữ lại các vật thể này, nó sẽ được tiếp tục trao đổi với hòn đảo kế cận
theo một hướng nhất định, vòng tay theo một hướng và vòng cổ theo hướng ngược
lại. vòng cung trao đổi không ngừng này gọi là Kula. Các vật trao đổi này không
có giá trị kinh tế và cũng không thể trao đổi với các loại hàng hóa khác. Nó
chỉ có giá trị trưng bày và giá trị thể hiện uy tín của chủ nhân.
Sở hữu vật
thể được trao đổi càng nhiều lần càng đem lại uy tín và địa vị cho chủ nhân của
nó. Malinowski, nhà nhân học nghiên cứu về tập tục này mô tả nó như một chiếc
cup trong thể thao mà sẽ được truyền cho nhà vô địch của vòng hay trận đấu kế
tiếp. Chủ nhân của chúng nhận từ tay đối tác và truyền cho đối tác khác trong
chuyến đi kế tiếp của họ mà không được phép mặc cả hay rao bán. Họ chỉ tiến
hành các nghi lễ để cầu phúc để chiếc vòng sẽ quay lại với họ vì uy tín của họ
nằm trong chiếc vòng đó. Malinowski phản đối các quan điểm cho rằng các vật thể
đó là tiền tệ trong xã hội thổ dân. Theo Ông, tập tục có nhiều chức năng trong
cuộc sống của các thổ dân trên 18 hòn
đảo tham gia vào vòng cung Kula. Thứ nhất, nó củng cố địa vị cho nam giới,
người tham gia vòng cung Kula tại các cộng đồng Thứ hai, nó giúp tạo ra liên
minh giữa những hòn đảo này, tạo ra mối quan hệ hòa bình: có rất ít cuộc xung
đột giữa các cộng đồng tham gia vào vòng cung Kula. Như chính các thổ dân mô tả
"tham gia vào Kula một lần, mãi mãi ở trong Kula." Truyền thống này được tiếp
nối qua các thế hệ, đem lại quan hệ hòa bình hữu nghị giữa các cộng đồng dân
cư. Dưới góc độ của thuyết Trao đổi (trật
tự xã hội là kết quả không định trước của giữa các hoạt động trao đổi của các
thành viên xã hội), tập tục Kula là một cách xây dựng và duy trì liên minh giữa
các các cộng đồng thổ dân. Nó là một trong nhiều cách mà loài người liên minh:
hôn nhân, dòng họ... với nhau để đấu tranh sinh tồn. Mục về Họ hàng & dòng
tộc hay Hôn nhân & Gia đình dưới menu Nhân học văn hóa là một ví dụ khác
nữa về các cách khác nhau và con người hình thành liên minh.
Tác giả: Tùng Nguyễn
|
|
Cập nhật ( 28/09/2008 )
|